Facebook

Twitter

Copyright 2018 AloraNet.
Tüm hakları saklıdır.

(212) 219 19 24

Facebook

Twitter

Arama

Menu

 

Dava Şartı Arabuluculuk – Arabulucu Av. Dilek Yumrutaş

Dava Şartı Arabuluculuk – Arabulucu Av. Dilek Yumrutaş

Arabuluculuk; sistematik teknikler uygulayarak, görüşmek ve müzakerelerde bulunmak amacıyla
tarafları bir araya getiren, onların birbirlerini anlamalarını ve bu suretle çözümlerini kendilerinin
üretmesini sağlamak için aralarında iletişim sürecinin kurulmasını gerçekleştiren, tarafların çözüm üretemediklerinin ortaya çıkması hâlinde çözüm önerisi de getirebilen, uzmanlık eğitimi almış olan tarafsız ve bağımsız bir üçüncü kişinin katılımıyla ve ihtiyarî olarak yürütülen uyuşmazlık çözüm yöntemini ifade eder.

2013 yılından bu yana yürürlükte olan 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ,
hukuk uyuşmazlıklarının arabuluculuk yoluyla çözümlenmesinde uygulanacak usul ve esaslar düzenlenmiştir. Arabuluculuk, genel olarak ihtiyari uyuşmazlık çözüm yolu olup, 2018 yılı itibarıyla ilk defa İş

Mahkemeleri Kanunu kapsamında yapılan özel düzenlemeyle işçi-işveren uyuşmazlıklarında dava şartı
olarak arabuluculuk uygulanmaya başlamıştır.

12.10.2017 tarihinde kabul edilen ve 25.10.2017 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 7036 Sayılı İş
Mahkemeleri Kanununu 01.01.2018 tarihinde yürürlüğe giren 3. Maddesi “dava şartı olarak
arabuluculuk” başlığı altında İş Mahkemeleri kapsamında dava şartı olarak öngörülen konular ile

uygulanacak usul ve esaslar düzenleme altına alınmıştır.

Bu düzenlemeye göre :

(1) KAPSAM:
Kanuna, bireysel veya toplu iş sözleşmesine dayanan işçi veya işveren alacağı ve tazminatı ile işe iade
talebiyle açılan davalarda, arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.

(2)DAVA AÇMA USULÜ :
Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya
arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa
uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye
sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir.
İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden
reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir
işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir.

(3)İŞ MAHKEMESİ KANUNU KAPSAMINDAKİ İHTİYARI ARABULUCULUK KONULARI:
İş kazası veya meslek hastalığından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat ile bunlarla ilgili tespit,
itiraz ve rücu davaları hakkında birinci fıkra hükmü uygulanmaz.

(4) ARABULUCU LİSTELERİ:
Arabuluculuk Daire Başkanlığı, sicile kayıtlı arabuluculardan bu madde uyarınca arabuluculuk yapmak
isteyenleri, varsa uzmanlık alanlarını da belirterek, görev yapmak istedikleri adli yargı ilk derece
mahkemesi adalet komisyonlarına göre listeler ve listeleri ilgili komisyon başkanlıklarına bildirir.
Komisyon başkanlıkları, bu listeleri kendi yargı çevrelerindeki arabuluculuk bürolarına, arabuluculuk
bürosu kurulmayan yerlerde ise görevlendirecekleri sulh hukuk mahkemesi yazı işleri müdürlüğüne
gönderir.

(5) ARABULUCULUKTA YETKİ : Başvuru karşı tarafın, karşı taraf birden fazla ise bunlardan birinin
yerleşim yerindeki veya işin yapıldığı yerdeki arabuluculuk bürosuna, arabuluculuk bürosu
kurulmayan yerlerde ise görevlendirilen yazı işleri müdürlüğüne yapılır.

(6) ARABULUCU SEÇİMİ:
Arabulucu, komisyon başkanlıklarına bildirilen listeden büro tarafından belirlenir. Ancak tarafların
listede yer alan herhangi bir arabulucu üzerinde anlaşmaları hâlinde bu arabulucu görevlendirilir.

(7) BASVURU BELGELERİ VE İLETİŞİM BİLGİLERİ :
Başvuran taraf, kendisine ve elinde bulunması hâlinde karşı tarafa ait her türlü iletişim bilgisini
arabuluculuk bürosuna verir. Büro, tarafların resmi kayıtlarda yer alan iletişim bilgilerini araştırmaya
da yetkilidir. İlgili kurum ve kuruluşlar, büro tarafından talep edilen bilgi ve belgeleri vermekle
yükümlüdür.

(8) TARAFLARLA İLETÎŞİM , BİLGİLENDİRME VE DAVET:
Taraflara ait iletişim bilgileri, görevlendirilen arabulucuya büro tarafından verilir. Arabulucu bu
iletişim bilgilerini esas alır, ihtiyaç duyduğunda kendiliğinden araştırma da yapabilir. Elindeki bilgiler
itibarıyla her türlü iletişim vasıtasını kullanarak görevlendirme konusunda tarafları bilgilendirir ve ilk
toplantıya davet eder. Bilgilendirme ve davete ilişkin işlemlerini belgeye bağlar.

(9) ARABULUCULUKTA YETKİ İTİRAZI :
Arabulucu, görevlendirmeyi yapan büronun yetkili olup olmadığını kendiliğinden dikkate alamaz.
Karşı taraf en geç ilk toplantıda, yerleşim yeri ve işin yapıldığı yere ilişkin belgelerini sunmak suretiyle
arabuluculuk bürosunun yetkisine itiraz edebilir. Bu durumda arabulucu, dosyayı derhâl ilgili sulh
hukuk mahkemesine gönderilmek üzere büroya teslim eder. Mahkeme, harç alınmaksızın dosya
üzerinden yapacağı inceleme sonunda yetkili büroyu kesin olarak karara bağlar ve dosyayı büroya
iade eder. Mahkeme kararı büro tarafından 11/2/1959tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu
hükümleri uyarınca taraflara tebliğ edilir. Yetki itirazının reddi durumunda aynı arabulucu yeniden
görevlendirilir ve onuncu fıkrada belirtilen süreler yeni görevlendirme tarihinden başlar. Yetki
itirazının kabulü durumunda ise kararın tebliğinden itibaren bir hafta içinde yetkili büroya
başvurulabilir. Bu takdirde yetkisiz büroya başvurma tarihi yetkili büroya başvurma tarihi olarak kabul
edilir. Yetkili büro, altıncı fıkra uyarınca arabulucu görevlendirir.

(10) ARABULUCULUKTA SÜRE :
Arabulucu, yapılan başvuruyu görevlendirildiği tarihten itibaren üç hafta içinde sonuçlandırır. Bu süre
zorunlu hâllerde arabulucu tarafından en fazla bir hafta uzatılabilir.

(11) ARABULUCULUK SONUCU VE SON TUTANAK DÜZENLENMESİ:
Arabulucu, taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması yahut yapılan
görüşmeler sonucunda anlaşmaya varılması veya varılamaması hâllerinde arabuluculuk faaliyetini
sona erdirir ve son tutanağı düzenleyerek durumu derhâl arabuluculuk bürosuna bildirir.

(12) İLK OTURUMA KATILMAMANIN YAPTIRIMI:
Taraflardan birinin geçerli bir mazeret göstermeksizin ilk toplantıya katılmaması sebebiyle
arabuluculuk faaliyetinin sona ermesi durumunda toplantıya katılmayan taraf, son tutanakta belirtilir
ve bu taraf davada kısmen veya tamamen haklı çıksa bile yargılama giderinin tamamından sorumlu
tutulur. Ayrıca bu taraf lehine vekalet ücretine hükmedilmez. Her iki tarafın da ilk toplantıya
katılmaması sebebiyle sona eren arabuluculuk faaliyeti üzerine açılacak davalarda tarafların yaptıkları
yargılama giderleri kendi üzerlerinde bırakılır.

(13) ARABULUCULUKTA ANLAŞMA HALİNDE ARABULUCULUK ÜCRETİ:
Tarafların arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaları hâlinde, arabuluculuk ücreti, Arabuluculuk
Asgari Ücret Tarifesinin eki Arabuluculuk Ücret Tarifesinin İkinci Kısmına göre aksi kararlaştırılmadıkça
taraflarca eşit şekilde karşılanır. Bu durumda ücret, Tarifenin Birinci Kısmında belirlenen iki saatlik
ücret tutarından az olamaz. İşe iade talebiyle yapılan görüşmelerde tarafların anlaşmaları
durumunda, arabulucuya ödenecek ücretin belirlenmesinde işçiye işe başlatılmaması hâlinde
ödenecek tazminat miktarı ile çalıştırılmadığı süre için ödenecek ücret ve diğer haklarının toplamı,
Tarifenin İkinci Kısmı uyarınca üzerinde anlaşılan miktar olarak kabul edilir.

(14) ARABULUCULUKTA ANLAŞMA OLMAYAN HALLERDE ARABULUCULUK ÜCRETI:
Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, ta
Arabuluculuk görüşmelerine taraflar bizzat, kanuni temsilcileri veya avukatları aracılığıyla
katılabilirler. İşverenin yazılı belgeyle yetkilendirdiği çalışanı da görüşmelerde işvereni temsil edebilir
ve son tutanağı imzalayabilir.

ARABULUCULUK GÖRÜŞMELERİNDE UZMAN  3.KİŞİLERİN KATILIMI:
Uyuşmazlığın çözümüne katkı sağlayabilecek uzman kişiler de müzakerelerde hazır bulundurulabilir.

Arabuluculuk müzakerelerinde idareyi, üst yönetici tarafından belirlenen iki üye ile hukuk birimi amiri
veya onun belirleyeceği bir avukat ya da hukuk müşavirinden oluşan komisyon temsil eder.
Komisyon, arabuluculuk müzakereleri sonunda gerekçeli bir rapor düzenler ve beş yıl boyunca saklar.
Komisyon üyelerinin arabuluculuk faaliyeti kapsamında yaptıkları işler ve aldıkları kararlar sebebiyle
açılacak tazminat davaları, ancak Devlet aleyhine açılabilir. Devlet ödediği tazminattan dolayı
görevinin gereklerine aykırı hareket etmek suretiyle görevini kötüye kullanan üyelere ödeme
tarihinden itibaren bir yıl içinde rücu eder.

(19) ARABULUCULUK GÖRÜŞMELERİNİN YAPILACAĞI YER :
Arabuluculuk görüşmeleri, taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça, arabulucuyu görevlendiren büronun
bağlı bulunduğu adli yargı ilk derece mahkemesi adalet komisyonunun yetki alanı içinde yürütülür.

(20) GAZETECİ VE GEMİ ADAMLARININ UYUŞMAZLIKLARINDA DA DAVA ŞARTININ UYGULANMASI :
13/6/1952 tarihli ve 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştıranlar Arasındaki Münasebetlerin
Tanzimi Hakkında Kanunda düzenlenen gazeteci ile 20/4/1967 tarihli ve 854 sayılı Deniz İş Kanununda
düzenlenen gemiadamı, bu madde kapsamında işçi sayılır.

(21) 7036 SAYILI KANUNDA HÜKÜM BULUNMAYAN HÂLLERDE UYGULANACAK KANUN:
Bu maddede hüküm bulunmayan hâllerde niteliğine uygun düştüğü ölçüde 7/6/2012tarihli ve 6325
sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu hükümleri uygulanır.

(22) DAVA ŞARTI ARABULUCULUKTA DİĞER HUSUSLARIN DÜZENLENMESİ
Arabuluculuğa başvuru usulü, arabulucunun görevlendirilmesi ve arabuluculuk görüşmelerine ilişkin
diğer hususlar Adalet Bakanlığınca yürürlüğe konulan yönetmelikle belirlenir.
…..
İŞE İADE BAŞVURULARINDA DAVA ŞARTI ARABULUCULUK BAŞVURU SÜRESİ VE YÖNTEM:
7036 sayılı yasanın 11 . Maddesinin 4857 sayılı yasanın 20.maddesine getirdiği yeni duzenlemeyle
işçinin işe iade talebiyle başvurularını aşağıdaki şekilde düzenlemiştır
İş sözleşmesi feshedilen işçi, fesih bildiriminde sebep gösterilmediği veya gösterilen sebebin geçerli
bir sebep olmadığı iddiası ile fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren bir ay içinde işe iade
talebiyle, İş Mahkemeleri Kanunu hükümleri uyarınca arabulucuya başvurmak zorundadır.
Arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamaması hâlinde, son tutanağın düzenlendiği tarihten
itibaren, iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılabilir. Taraflar anlaşırlarsa uyuşmazlık aynı sürede
iş mahkemesi yerine özel hakeme de götürülebilir. Arabulucuya başvurmaksızın doğrudan dava
açılması sebebiyle davanın usulden reddi hâlinde ret kararı taraflara resen tebliğ edilir. Kesinleşen ret
kararının da resen tebliğinden itibaren iki hafta içinde arabulucuya başvurulabilir.

İŞE İADE TALEBİYLE YAPILAN GÖRÜŞMELERDE TARAFLARIN ANLAŞMALARI DURUMUNDA DÜZENLENECEK ARABULUCULUK ANLAŞMA BELGESİ :

7036 sayılı yasanın 12 . Maddesinin 4857 sayılı yasanın 21. maddesine getirdiği yeni düzenlemeyle işe
iade talebini içeren arabuluculuk başvurularının neticesinde anlaşma belgesi düzenlenmesine karar
verilmesi halinde, işçi ve işveren arasında düzenlenecek anlaşmanın esaslı unsurları belirlenmiştir :
“Arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların, işçinin işe başlatılması konusunda anlaşmaları hâlinde;

a) İşe başlatma tarihini,
b) Üçüncü fıkrada düzenlenen ücret ve diğer hakların parasal miktarını,
c) İşçinin işe başlatılmaması durumunda ikinci fıkrada düzenlenen tazminatın parasal miktarını,
belirlemeleri zorunludur.

Aksi takdirde anlaşma sağlanamamış sayılır ve son tutanak buna göre düzenlenir. İşçinin
kararlaştırılan tarihte işe başlamaması hâlinde fesih geçerli hâle gelir ve işveren sadece bunu hukuki
sonuçları ile sorumlu olur.

ARABULUCULUKTA ADLİ YARDIM
Arabuluculuk ücretini karşılamak için adli yardıma ihtiyaç duyan taraf, arabuluculuk bürosunun
bulunduğu yerdeki sulh hukuk mahkemesinin kararıyla adli yardımdan yararlanabilir. Bu konuda
12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 334 ila 340 ıncı maddeleri kıyasen
uygulanır.

 

Arabulucu Av. Dilek Yumrutaş
Arabuluculuk, Tahkim, Uzlaştırma ve İş Hukukunda Arabuluculuk Uzmanlık Eğitmeni

dilek@babdanismanlik.com

www.bagatur.com